“ЭМЭЭЛТ ЭКО АЖ ҮЙЛДВЭРИЙН ПАРК” төсөл
“Эмээлт эко аж үйлдвэрийн парк” төсөл нь жилд 7.5 сая арьс шир, 25.5 мянган тонн мах, 98.4 мянган тонн дайвар түүхий эд боловсруулах хүчин чадалтай байх юм.
Төслийн ТЭЗҮ, хэсэгчилсэн ерөнхий төлөвлөгөө, инженерийн дэд бүтцийн зураг төсөл, байгаль орчны нарийвчилсан үнэлгээ зэрэг суурь баримт бичиг боловсруулах ажлыг 2025 онд хийж гүйцэтгэсэн бол 2026 оны байдлаар 24 МВт хүчин чадалтай дулааны цахилгаан станц болон цэвэрлэх байгууламжийн ерөнхий төлөвлөлт, загвал зургуудыг батлуулсан.
Үүний зэрэгцээ үйлдвэрлэлийн бэлтгэл ажлын хүрээнд 9 арьс шир боловсруулах үйлдвэр газар дээр үйл ажиллагаа явуулах бэлтгэлээ хангаж, 8 үйлдвэр ТЭЗҮ-ээ бүртгүүлэн төслийн экосистемд нэгдэж эхэлжээ. Мөн “Паркийн нэгжийн гэрээ” болон газар ашиглах гэрээг хэд хэдэн аж ахуйн нэгжтэй байгуулснаар үйлдвэрлэлийн суурь бүтэц бүрдэж байна.
Төслийн хүрээнд зөвхөн дэд бүтэц бус, дагуул хотын суурь бүтцийг бий болгох зорилгоор үйлдвэрлэл, ложистик, агуулах, эрчим хүч, цэвэрлэх байгууламжийг цогцоор нь шийдэж байгаа нь онцлог юм.
“Туул усан сан цогцолбор” төсөл
Улаанбаатар хот болон дагуул суурин газруудын ус хангамжийн найдвартай байдлыг хангах, үерийн эрсдэлийг бууруулах, Туул голын экологийн тэнцвэрийг хадгалах зорилготой “Туул усан цогцолбор” төсөл 2025–2032 онд үе шаттайгаар хэрэгжиж байна.
2025 онд төслийн хүрээнд голлох суурь судалгаа, Техник, эдийн засгийн үндэслэл (ТЭЗҮ)-ийн бэлтгэл ажлууд хийгдэж эхэлсэн бөгөөд газар доорх болон гадаргын усны нөөцийн судалгааг эрчимжүүлж, төслийн үндсэн концепц, инженерийн шийдлийн анхны хувилбаруудыг боловсруулсан байна.
Харин 2026 оны байдлаар ТЭЗҮ боловсруулах ажил 90 хувийн гүйцэтгэлд хүрээд байна. Төслийн ТЭЗҮ-ийг Бүгд Найрамдах Энэтхэг Улсын KPIL (Kalpa Project International Limited LLC) компани боловсруулж байгаа бөгөөд өмнөх оны суурь судалгаанд тулгуурлан инженерийн нарийвчилсан шийдлүүдийг боловсруулж, нэгтгэсэн цогц хувилбарыг боловсруулж байна. 2025 онд тус тусдаа хийгдэж байсан судалгааны ажлууд 2026 онд нэгтгэгдэн илүү уялдаа бүхий төлөвлөлтийн шатанд орсон байна.
Техникийн үзүүлэлтийн хувьд төсөлд 50–100 сая шоо метр ус хуримтлуулах хүчин чадалтай усан сан байгуулах, 685.15 метр урт, 35.8 метр өндөр далан барих, мөн 19.84 метрийн гүнтэй хурдсын бүс бүхий хийц төлөвлөсөн байна.
Ингэснээр 2025 онд суурь судалгааны шатанд байсан “Туул усан цогцолбор” төсөл 2026 онд ТЭЗҮ-ийн өндөр гүйцэтгэлтэй, нэгтгэсэн инженерийн шийдэл бүхий хэрэгжилтийн өмнөх шатанд шилжиж, дараагийн үе шат болох нарийвчилсан зураг төсөл болон хөрөнгө оруулалтын шийдвэр гаргах бэлтгэл хангагдаж байна.
“Хөрсний ус, үерийн хамгаалалт” төсөл
Улаанбаатар хотын үерийн эрсдэлийг бууруулах, борооны болон хөрсний ус зайлуулах дэд бүтцийг сайжруулах зорилготой “Хөрсний ус, үерийн хамгаалалт” төслийн хүрээнд нийт 22 байршилд үерийн хамгаалалтын байгууламж, борооны ус зайлуулах шугам сүлжээ байгуулах ажлыг үе шаттай хэрэгжүүлж байна.
2025 онд төслийн ТЭЗҮ болон байгаль орчин, нийгмийн нөлөөллийн үнэлгээ боловсруулах ажлуудыг эхлүүлж, Дэлхийн банк болон БНХАУ-ын Эксим банкны санхүүжилттэй төслүүдийн бэлтгэлийг хангажээ.
2026 оны байдлаар Дэлхийн банкны санхүүжилттэй 9 байршлын ТЭЗҮ, зураг төсөл, байгаль орчин, нийгмийн үнэлгээний ажлууд үргэлжилж, зарим байршлын зураг төсөл магадлалын шатанд шилжсэн байна. Мөн Туул, Сэлбэ голын үерийн хамгаалалт, тохижилтын төслийн ТЭЗҮ 35 хувийн, байгаль орчин, нийгмийн нөлөөллийн үнэлгээ 90 хувийн гүйцэтгэлтэй хэрэгжиж байна.
Төслийг бүрэн хэрэгжүүлснээр Улаанбаатар хотын 22 байршилд үерийн хамгаалалтын инженерийн байгууламж, борооны ус зайлуулах шугам сүлжээ бий болж, үерийн эрсдэл буурч, иргэдийн аюулгүй, эрүүл орчинд амьдрах нөхцөл болон хотын дэд бүтцийн тогтвортой байдал сайжрах юм.
